Ghostwriting είναι η συγγραφή περιεχομένου για λογαριασμό ενός άλλου ανθρώπου ή μιας επιχείρησης, με συμφωνημένο τρόπο απόδοσης της υπογραφής. Ο κειμενογράφος βοηθά να οργανωθούν οι ιδέες και να αποκτήσουν καθαρή γραπτή μορφή. Η γνώση, οι θέσεις και η ευθύνη για όσα δημοσιεύονται πρέπει να παραμένουν σαφείς σε όλη τη συνεργασία.
Για έναν επιχειρηματία, αυτό μπορεί να σημαίνει αναρτήσεις στο LinkedIn, ένα επαγγελματικό άρθρο, ένα newsletter ή μια ομιλία. Η αξία βρίσκεται στη μετατροπή πραγματικού υλικού σε περιεχόμενο που διαβάζεται και εκφράζει σωστά τον άνθρωπο πίσω από την υπογραφή. Αν λείπει η πρώτη ύλη, η ανάθεση δεν πρέπει να καταλήγει σε κατασκευασμένες ιστορίες ή απόψεις που κανείς δεν έχει πραγματικά διατυπώσει.
Ποιο πρόβλημα λύνει μια τέτοια συνεργασία
Πολλοί επαγγελματίες εξηγούν με σαφήνεια τη δουλειά τους σε μια συνάντηση, αλλά δυσκολεύονται να γράψουν. Άλλοι έχουν χρόνο για σημειώσεις, χωρίς χρόνο για έρευνα, δομή και επιμέλεια. Ο ghostwriter συγκεντρώνει αυτό το υλικό, εντοπίζει τι χρειάζεται διευκρίνιση και το μετατρέπει σε κείμενο με συγκεκριμένο σκοπό. Έτσι η επικοινωνία δεν εξαρτάται αποκλειστικά από μια ελεύθερη ώρα στο τέλος της εβδομάδας.
Η συνεργασία βοηθά επίσης όταν υπάρχουν πολλές διάσπαρτες πληροφορίες: παρουσιάσεις, απαντήσεις σε πελάτες, σημειώσεις συναντήσεων και παλιά προσχέδια. Ένας εξωτερικός αναγνώστης μπορεί να εντοπίσει ποιες λεπτομέρειες θεωρείτε αυτονόητες, ενώ το κοινό σας δεν τις γνωρίζει. Για να είναι χρήσιμος, όμως, χρειάζεται πρόσβαση στις σωστές πληροφορίες και δυνατότητα να υποβάλλει ερωτήσεις στον αρμόδιο άνθρωπο.
Ghostwriting, copywriting και επιμέλεια
Στο ghostwriting το κείμενο γράφεται συνήθως ώστε να εκφράζει τη φωνή συγκεκριμένου προσώπου. Το copywriting καλύπτει ευρύτερα κείμενα με επικοινωνιακό ή εμπορικό σκοπό, όπως σελίδες υπηρεσιών και καμπάνιες. Η επιμέλεια ξεκινά από υπάρχον κείμενο και βελτιώνει τη δομή, τη σαφήνεια ή τη γλώσσα του. Στην πράξη οι εργασίες μπορεί να συνδυάζονται, αλλά πρέπει να περιγράφονται στην προσφορά.
Για παράδειγμα, αν έχετε ήδη ένα ολοκληρωμένο άρθρο, ίσως χρειάζεστε μόνο επιμέλεια και έλεγχο πηγών. Αν έχετε ένα ηχητικό με ιδέες, απαιτούνται αποτύπωση, επιλογή υλικού και συγγραφή. Αν θέλετε νέα σελίδα υπηρεσίας, χρειάζεται και κατανόηση του εμπορικού της στόχου. Η σωστή περιγραφή της ανάγκης αποτρέπει τη σύγκριση προσφορών που στην πραγματικότητα αφορούν διαφορετικές εργασίες.
Πότε αξίζει να ξεκινήσετε
Καλή αφετηρία είναι μια επαναλαμβανόμενη ανάγκη που έχει σαφές κοινό: μηνιαίο newsletter πελατών, σταθερή επαγγελματική παρουσία ή σειρά άρθρων για συγκεκριμένο αντικείμενο. Χρειάζεται επίσης κάποιος που θα παρέχει υλικό και θα εγκρίνει τις παραδόσεις. Αν κανείς δεν μπορεί να επιβεβαιώσει την ακρίβεια ή να διαθέσει χρόνο, η παραγωγή θα καθυστερεί ή θα γίνεται υπερβολικά γενική.
Δεν χρειάζεται να ξεκινήσετε με μεγάλο όγκο. Ένα περιορισμένο πρώτο έργο δείχνει αν ο συνεργάτης καταλαβαίνει το αντικείμενο και αν εσείς μπορείτε να υποστηρίξετε τη διαδικασία. Συμφωνήστε τι ακριβώς θέλετε να αξιολογήσετε: πιστότητα φωνής, δομή, επαγγελματική ακρίβεια ή χρόνο που εξοικονομείται. Έτσι η πρώτη συνεργασία προσφέρει χρήσιμα συμπεράσματα, αντί να αξιολογείται μόνο με βάση προσωπικές εντυπώσεις.
Η σωστή πρώτη ύλη είναι συγκεκριμένη
Ένα χρήσιμο αρχικό υλικό περιλαμβάνει τις ερωτήσεις του κοινού, τις θέσεις σας και παραδείγματα που μπορείτε να τεκμηριώσετε. Δεν αρκεί η οδηγία «γράψε κάτι για την επιχειρηματικότητα». Είναι προτιμότερο να εξηγήσετε μια πραγματική επιλογή: τι εξετάσατε, ποιος περιορισμός υπήρχε και γιατί αποφασίσατε συγκεκριμένα. Το κείμενο αποκτά ενδιαφέρον μέσα από τη σκέψη, ακόμη και χωρίς εντυπωσιακό περιστατικό.
Ας δούμε ένα υποθετικό παράδειγμα τεχνικής εταιρείας. Ο υπεύθυνος θέλει να εξηγήσει γιατί ζητά περισσότερες πληροφορίες πριν δώσει προσφορά. Ο κειμενογράφος μπορεί να οργανώσει το θέμα γύρω από την ακρίβεια του αντικειμένου, τις εξαιρέσεις και την αποφυγή παρεξηγήσεων. Δεν χρειάζεται να επινοήσει έναν δυσαρεστημένο πελάτη ή ένα ποσοστό εξοικονόμησης για να γίνει το επιχείρημα κατανοητό.
Πώς εξασφαλίζεται ότι το κείμενο σας εκφράζει
Ο συνεργάτης χρειάζεται δείγματα της γλώσσας σας και παραδείγματα που δεν σας ταιριάζουν. Μπορείτε να ορίσετε πόσο άμεσα μιλάτε, ποιες εκφράσεις αποφεύγετε και ποια θέματα δεν θέλετε να δημοσιοποιείτε. Ο στόχος δεν είναι να αντιγραφεί κάθε προφορική συνήθεια, αλλά να διατηρηθούν η θέση, η ένταση και ο τρόπος με τον οποίο εξηγείτε τις ιδέες σας.
Η έγκριση πρέπει να αφορά και το νόημα. Μια καλογραμμένη παράγραφος μπορεί να παρουσιάζει πιο απόλυτη θέση από αυτή που υποστηρίζετε. Αν συμβαίνει αυτό, απαιτείται αναδιατύπωση του επιχειρήματος. Χρήσιμα σχόλια είναι «εδώ χρειάζεται εξαίρεση», «αυτό δεν προκύπτει από τα δεδομένα» ή «δεν θα περιέγραφα έτσι έναν συνεργάτη». Είναι πιο κατατοπιστικά από το γενικό «κάν’ το λίγο πιο ανθρώπινο».
Ακρίβεια, εμπιστευτικότητα και υπογραφή
Πριν αρχίσει η παραγωγή, ξεκαθαρίστε ποια στοιχεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν δημόσια. Ονόματα πελατών, οικονομικά δεδομένα, εσωτερικά έγγραφα και μη δημοσιευμένες αποφάσεις απαιτούν συγκεκριμένο χειρισμό. Η συμφωνία συνεργασίας πρέπει να καλύπτει την εμπιστευτικότητα, τη χρήση του υλικού και τα δικαιώματα επί των παραδοτέων. Για απαιτήσεις που επηρεάζουν συμβάσεις ή κανονιστικές υποχρεώσεις χρειάζεται κατάλληλος επαγγελματικός έλεγχος.
Ο τρόπος απόδοσης της συγγραφής εξαρτάται από το πλαίσιο και τους κανόνες του μέσου. Δεν θεωρούμε δεδομένο ότι κάθε κείμενο επιτρέπεται να υπογράφεται με οποιονδήποτε τρόπο. Άλλες απαιτήσεις έχει μια εταιρική ανακοίνωση και άλλες μια ακαδημαϊκή εργασία ή μια επαγγελματική δημοσίευση με ειδικούς κανόνες. Η συνεργασία πρέπει να σέβεται τις πραγματικές ευθύνες και τις απαιτήσεις του συγκεκριμένου περιβάλλοντος.
Τι πρέπει να γράφει η προσφορά
Ζητήστε σαφή περιγραφή των κειμένων, της ενδεικτικής έκτασης, των συνεντεύξεων και των κύκλων διορθώσεων. Χρειάζεται να συμφωνηθούν ο χρόνος παράδοσης, η ευθύνη παροχής πληροφοριών και το τι γίνεται αν αλλάξει το θέμα μετά την έγκριση της δομής. Η χρέωση ανά κείμενο δεν είναι συγκρίσιμη χωρίς αυτά τα στοιχεία, επειδή η απαιτούμενη έρευνα μπορεί να διαφέρει σημαντικά.
Διευκρινίστε επίσης αν περιλαμβάνονται δημοσίευση, φωτογραφίες, σχεδιασμός γραφικών ή διαχείριση λογαριασμών. Για LinkedIn ghostwriting μπορεί να χρειάζεστε αποκλειστικά εγκεκριμένα κείμενα που ανεβάζετε εσείς. Για άρθρα blog μπορεί να απαιτούνται επιπλέον πηγές, τίτλοι SEO και εσωτερικοί σύνδεσμοι. Η προσφορά πρέπει να ανταποκρίνεται στη δική σας διαδικασία, όχι σε μια ασαφή έννοια πλήρους υποστήριξης.
Πώς αξιολογείτε έναν συνεργάτη
Εξετάστε αν κάνει ουσιαστικές ερωτήσεις, αν ξεχωρίζει τα γεγονότα από τις υποθέσεις και αν δέχεται τεκμηριωμένες διορθώσεις. Τα δείγματα γραφής δείχνουν ικανότητα, αλλά χρειάζεται να καταλάβετε και τη μέθοδο. Ρωτήστε πώς χειρίζεται μια πληροφορία που δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί και πώς διατηρεί διαφορετική φωνή για διαφορετικούς επαγγελματίες. Οι απαντήσεις αποκαλύπτουν περισσότερα από μια υπόσχεση για «δυνατό περιεχόμενο».
Η επιτυχία φαίνεται όταν η διαδικασία είναι λειτουργική και το τελικό κείμενο μεταφέρει με ακρίβεια όσα θέλετε να πείτε. Στο ReMarketing Voice ξεκινάμε από το κοινό, το υλικό και τον σκοπό κάθε παραδοτέου. Αν εξετάζετε την ανάθεση, συγκεντρώστε ένα υπάρχον κείμενο, ένα θέμα που θέλετε να αναπτύξετε και τις βασικές ερωτήσεις των πελατών σας. Αυτά αρκούν για μια συγκεκριμένη πρώτη συζήτηση.
Φωτογραφία εξωφύλλου: Keith Pitts / Kit — Unsplash.